Shuwu
.jpeg)
| Subclass of | malleable material, metallic material  |
|---|---|
| Associated hazard | metal poisoning |
| Hashtag | metal |
| Has characteristic | metallic lustre |
| MCN code | 7109.00.00 |
| Stack Exchange tag | https://chemistry.stackexchange.com/tags/metal, https://physics.stackexchange.com/tags/metals, https://engineering.stackexchange.com/tags/metals, https://mechanics.stackexchange.com/tags/metal |
Su (Greek kureye lan μέταλλον (métallon) 'mine, quarry, metal') də shima kare do, sa waltəgə au namtəlan, zahir shawa fəlejin, kuru konnu lantarkiye-a kawudo-a ngəlaro gojin. Awowa anyi sammaso electrons mbejiro kəllata nasha Fermiben, futu karewa su gənyisodəga gadezənaro.[1]: Chpt 8 & 19 [2]: Chpt 7 & 8 Sudə zaumaro ductile (raktə sha hammer men au malle lan gərtəyin). rattəgə).[3]
Sudə waneye awo kemikalbe, alamanna su, alloy, alamanna su stainlessbe, au awo kəllata, alamanna polymeric sulfur nitride yeyi.[4] Ilmu kimiya suye sammaso sha metallurgy lan bowotin, mauduwu gana ilmu kimiya karewabe; nasha karewanza konnube-a kawudobe-adə suro awowa physicsbe-a kuru solid-state chemistrybe-aben kara, sau shidə mauduwu nasha kadabe. Faidatəlan, Karewa alamanna su alloysbedə sha sulan bowotin, gafsənadə alamanna polymerso, katakauso, au ceramicssodə sandima Karewa su gənyiwo.
Sudə konnu lantarkiye gojin na temperature kuriben, [5] shidəwo dalil kəndaaram Fermi energyben təbandində.[1][2] Elements kada kuru compound kada su ro walzayin cidiya pressure kuraben; misallo, iodine də gana-ganan su ro waljin nəm duno kate 40-a 170 duwu samibe-a lan.
Sa kəla periodic tableben zandetinma kuru karewa kemikalbe gadesoben, kalma sudə ngəwusoro faidatain awowa dəwo suro alamaram tahirben kuru kəndaramma noatalan sandima suwo futə konnu latərikibe samin gultənadən. Kalma shiro metallic gultində shilan faidatin jili atom dopantbe au awowa alloyingbe.
Duno-a kuru nəmkərawu-a su laayedəye səkə sandiya ngəwuro faidatin misallo gar kura-kura gartə-a kotorowa gartə-a, kuru adəgaima motowa ngəwu-a, karewa fatobe kada-a, karewa cidabe-a, faif-a, kuru zawal maara cidibe-a. Su tamanna də gargam lan faidatin awo zarye lan, amma zaman kərmayen, su zarye də gananzə yayi awo kemikalye 23 ro saadəna.[6] Kuruson faidatə su kadabe mbeji alamanna titanium nitride [7] au awowa kəndobe suro cidaram awowa kəndobeben.
Tarihi su'a yasabedə copper lan faidatə badiwono saa 11,000 kozənalan. Dinar-a, liwula-a, su-a (namtə meteoric ironben), lead-a, kuru ngarkime-a sammaso faidatin kawu buro salakkin ngarkime suro saa duwu kən uwumi BCEben fəlejinro. Fuwutə ngawoyedəye suronzən jili suye buroye tando mbeji; sodium--su kambai buro salakbe--suro saa 1809ben asutə; citə su alloy zamanbe; kuru, tun datəgəram kəriwu dunyabe kən indimiben, fuwutə alloysbe zauro ngəla.