Jump to content

North Sea

Wikipedia lan
North Sea
Sea
Part ofKǝmaduwu Atlantic yǝ Yasa
Drainage basinNorth Sea basin Yasa
Named afternorth, west, Germanic people Yasa
ContinentEurope Yasa
Coordinate location56°27′32″N 3°40′57″E, 55°0′0″N 3°0′0″E Yasa
Lowest pointNorwegian trench Yasa
Shares border withBelgium, United Kingdom, Netherlands, Denmark, Norway Yasa
Connects withEnglish Channel, Skagerrak Yasa
Geography of topicgeography of the North Sea Yasa

Kǝmaduwu yalabe dǝ kate Great Britain-a, Denmark-a, Norway-a, Germany-a, Netherlands-a, Belgium-a, Faransa-a lan kara. Kǝmaduwu do kǝla Europe ye dǝ, shi dǝ kǝmaduwu Atlantic ye dǝga kǝllata English Channel anǝm lan kuru kǝmaduwu Norwegian ye yala lan. Nəm kuruwunzə kilomita 970-a (mi 600)-a nəm faraknzə kilomita 580-a (mi 360)-a kozəna, kilomita square 570,000 (mi 220,000 sq) zamzəna.

Shidə laiya mara njiye yala Europebe kura-kura sədin kuru shima bənyi kənta kurawo. Ci kəmaduwubedə na kəji fantəbe-a bəladəriye-a lardəwa kalangaiyyaben nowata, kuru na arzənyi konnube ngəwu, surodən karuwa-a nji njibe-a mbeji.

Kuluwu yalabedə lamarra siyasa cidibe-a askərrabe-an zauro nowata, taganasmaro yala europebe lan, zaman daubelan səta zaman kəmaayero suwudənan. Kuru zauro faida'a dunya sammason duno am yala Europebe soye dunya sammason fəlezanadən zaman daube-a zaman zamanbe-a. Kǝmaduwu yalabedǝ shima dawudi citǝ Vikingsbe wo. Hanseatic League-a, Dutch Republic-a, Britain-a sammaso kərmai kuluwu yalabe-a kasuwu-a arzənyi dunyabe-a fando məradəzana. Nasha Germany ye kəmaduwuro suluwin dəro, kəmaduwu yalabedə zauro faida'a kəriwuwa dunyabe indison.

Coast də geology-a geography-a kada mbeji. Yaladən, fjords cidiyazəna-a kuru sheer cliffs-adə ci kəmaduwu Norwegian-a Scottish-a yedə fəlezana, amma anəmlan, ci kəmaduwudə nguwuso ci kəmaduwuye kattiye-a, ci kəmoduwu kuruwu-a kuru katti farak-a. Dalil nəmngəwu amsobe-a, cidaram kura-a, kuru zaumaro kəmaduwu-a nasha shiga dəriza kəlzana-a faidatədəbe səkə, lamarra kada kəndaaram kəmaduwubedəga lezayin. Lamarra korbe batti- nguwusoro bənyi kənta ngəwu-a, nji sanyiyaram-a barebe-a, latədə-a, kuru awowa gade-a - adəye kasadə kada suwudəna banna daptə-a kuru faidawa razəgəbe loktu kuruwube-a nankaro.

Ilmu cidiye Hawar kura: Geography kuluwu yalabe Kuru wune: List kəmoduwuwa doni kuluwu yalabero suluwinma

Norwaybe KǝmaduwuSkKaEng Ch Sk=Skagerrak Ka=Kattegat Eng Ch=Tasha Nasarabe Kəmoduwu yalabedə kərtawa Orkneybe-a ci kəmaduwu gədi Great Britainbe-a fətelan dazəna, kuru cidi Europebe yalabe-a dawube-a gədi-a anəm-a lan, Norway-a, Denmark-a, Germany-a, Netherlands-a, Belgium-a, France-a kunten.[2] Anəmfətelan, ngawo Straits of Doverben, kəmaduwu yalabedə shima diwal Nasarabewo kuru kəmaduwu Atlanticbe'a kəljin.[1][2] Gədi lan, kuluwu Baltic ye'a kəllata Skagerrak-a Kattegat-a men, [2] zawal kəpkata do Denmark'a Norway'a Sweden'a yekcin ma.[1] Yaladən Shetland Islands də sha kəllata, kuru kəmaduwu Norwegian ye'a kəllata, shidoni kəmaduwu cidiya kəmaduwu Arctic ye də.[1][3]

Kǝmaduwu yalabe dǝ kilomita 970 (mi 600) kuru nǝm faraknzǝ kilomita 580 (mi 360) a kozǝna, nashanzǝ kilomita square 750,000 (290,000 sq mi) kuru nǝm kuranzǝ kilomita cubic 54,000 (13,000 cu mi).[4] Nasha ci kəmaduwu yalabedən kərtawa kura-kura mbeji, Shetland-a, Orkney-a, Frisian Islands-a kunten.[2] Shi kuluwu yalabedə nji shawa-shawa səbandin nasha njiye Europebe kadalan, kuru adəgaima British Isles-a. Nasha kura njiye Europebedə kuluwu yalabero suluyin, nji kuluwu Balticbe kunten. Kəmoduwuwa kura kuru faida'a doni kəmaduwu yalabero sədinmadə sandima Elbe-a Rhine-Meuse-a.[5] Am miliyon 185 yeyi nasha kəmoduwuwa doni kəmaduwu yalabero suluwindən napsana kuru na'a cidaram kura'a mbeji.[6]

Siffawa kura-kura Kambosoro, kəmaduwudə kəla cidi Europeben kara kuru nəmcintənzə mita 90 (300 ft) yeyi.[1][7] Kashimodə shima Norwegian trench, shidoni ci kəmaduwu Norwegianbe'a Oslolan səta nasha yala Bergenbero saadənadə.[1] Shidə kate kilomita 20-a 30-ayen (12-a 19 mi) nəm faraknzə kuru nəm cidinzə mita 725 (2,379 ft).[8]

Dogger Bank də, moraine kura, au debris glacialye kəltənyima, cidiya cidiyedən mita 15 səta 30 ro saadəna (50 səta 100 ft ro saadəna).[9][10] Awo adə shima na bənyi kəntaye zauro ngəla North Sea lan suwudə.[1] Long Forties-a Broad Fourteens-adə na'a kura nəm cidinza fathoms fal (fathoms fiyakkə-a fathom mewun diyau-a au 73-a 26 m-a au 240-a 85 ft-a, sammason). Banks kura-kura anyi-a gade-a ye kuluwu yalabedə zauro tajirwaro sadəna,[11] shidoni nizam zawal manəm kurube satellitebe faidatəye sha fuluzənadə.[12] Bəla Shatanbedə kilomita 320 (mi 200) gədi Dundee, Scotlandben kara. Awo shima də shima njiye kalkal gənyi kate kilomita 20-a 30-a (12-a 19 mi) kuruwu, kilomita fal-a indi-a (0.6-a 1.2 mi) nəm faraknzə-a kuru nəm cidinzə mita 230-a (750 ft) ro saadəna.[13]

Nawa gade doni cidi ganadə sandima banki Cleaverbe-a, banki Fisherbe-a, banki Noordhinderbe-a.