Classical mechanics
| Subclass of | mechanics, classical physics |
|---|---|
| Named after | Isaac Newton |
| History of topic | history of classical mechanics, timeline of classical mechanics |
| Stack Exchange tag | https://physics.stackexchange.com/tags/classical-mechanics, https://mathoverflow.net/tags/classical-mechanics, https://math.stackexchange.com/tags/classical-mechanics |
| Opposite of | modern mechanics |
Suro physicsben, classical mechanicsdə shima dawari ilmube bayanjinma kəla futu dunosoye təgəndo awowa kurube-a awowa ngəwu-aben, taasir quantumbero kasatsənyiro, kuru ngəwusoro taasir relativisticbedəga kəltənyiro.
Shilan faidata bayanjin təgəndo awowa alamanna projectileso awowa sənanaso, nasha mashinyeso, mara samibeso, dunyaso, shillewuso, galaxiesso, awowa cibbuwa bannatinso, njiso, macromoleculesso awowa gadeso. Fuwutə ilmu makanikibe kureyedə suronzən dawari-a falsafa-a fiziyabe kada faltəna.[1] Shi qualifier classicaldə shima jili makanikibe adəga dawariwa bəlin tətandənadəga gayirzəna ngawo faltə ilmu fiziyabe badiyaram karnu kən 20thben shidonyi datəgəram makaniki kurebedəga[2][3] fəlezənadə.[4] fuwuzana kuru form kalkal.
Mechanics kureye fasaltə buro salakbedə sha Newtonian Mechanics lan bowotin. Suronzən awoa zahirre asutunaa kəla karnu kən 17th furtune cidaa Sir Isaac Newtonbe tədənaye mbeji, kuru nzundua isawube bəla Newton a, Gottfried Wilhelm Leibniz a, Leonhard Euler a kuru sandi gade sandilan faidata sandilan faidatə tiyidəbe letəgəramzən bayan sadəna. Ngawo adəben, mundə kəla dunoben tətandənama fuwuzana sandi Euler a, Joseph-Louis Lagrange a, William Rowan Hamilton gafsənaso sadəna fuwutə mundə sharrabe fuwuzana (surodən mundə Lagrangianbega mundə Hamiltonianbega mbeji). Fuwutəwa anyi, ngəwunzaso karnu kən 18th-a 19th-a lan tədən, cidawa buroye dəga kozəna; sandidə, faltə gade-gaden, nashaa fiziya zamanbe sammason faidatin.
Waneye kəndaaram kərmaaye awolaye doka classical mechanicsbedəga kəngadə notiya, muwonzə futu fuwun lejinna notin, kuru futu kuren lejinna notin. Dawari ilmube Chaosbedəye fəlezəna kəla zan loktu kuruwube kəla mechanics kurebedə tawadə ba. Classical mechanics də jaza kalkal cin sa awola kəratin madə zauro kura gənyi kuru nəm kasonza də kaso nurye'a karəngənjin ba. Karewa alamanna nəmkura diameter atomben, mburo walzəna mundə quantumbe faidatəlan. Velocity d nəm kaso konnuye'a karəngəzəna də bayantəro, relativity taganasbe məradətəna. Loktu shi awoadə zaumaro ngəwuro waljiya, general relativitydə faidatin.