Bashir Tofa
| Sex or gender | male |
|---|---|
| Country of citizenship | Nigeria |
| Date of birth | 20 Ajji 1947 |
| Place of birth | Kano |
| Date of death | 3 Razab 2021 |
| Place of death | Kano |
| Occupation | politician |
| Educated at | London Guildhall University |
| Member of political party | National Republican Convention |
Bashir Othman Tofa (kǝntawu yuni sagǝnzǝ 20 sagǝ 1947 sha katambo) (kǝntawu janwariye kawunzǝ 3 2022 bawono) dǝ siyasama lardǝ Najeria be. Musulum Kanuri ye kəriye yala Kano yǝ dən, Tofadə shima samno Republican ye lardəye (NRC), kam karno kura lardəye Nigeria ye kəntawu June yǝ kawunzə 12 saa 1993 yedən, shidoni gomnati askərrayǝ General Ibrahim Babangida yǝ Dawari zenayǝdin.
Kənənga
[yasa | usullu yasa]Tofa də Kano lan katambo, Nigeria lan, fato Kanuri yen kəntawu June ye kawunzə 20 saa 1947. Kəranzə buroye də maranta Shahuci Special Primary yǝ lan səbandəna, Kano lan kuru kəranzə gozə kowono maranta kura bəlaye Kano lan. Saa 1962 lan səta 1966 ro saadənan, mowonti kəriyebe Kano lan kərawono. Ngawo kəranzə maaranta kəriyedən tamozənayen, kamfani inshorabe Royal Exchange lan cidawono saa 1967 lan səta 1968 ro saadənan.Saa 1970 lan səta 1973 ro saadənan, mowonti London be dəro karaa. Tofa ye siyasa lan naptə badiwono saa 1976 lan sa shi majalis gomnati Dawakin Tofa ye lan, suro saa 1977 lan, shiga wakil majalis kuraye ro karrada. Loktu kərmai Nigeria yǝ kən indimidən, Tofadə loktu kadaro shima katiwu dalami NPNye Kanoyewo, dare shidə katiwu kungənaye jamiyyadəyero wallono.
Loktu Republic kən yakkəmedən, shidə nasha Liberal Movementye shidoni Liberal Conventionro faltənadə sa shiga jamiyya siyasabero rajistatənyidən, Tofadə NRCro kara saa 1990lan. Suro saa 1993 yǝn, sa gomnati Babangidaye nizam Option A4ye yitagatsəgənadən, Tofadə kam kura lardəye Kanoye wakiltəro karrada. Loktu kura jamiyyadəyen, Pere Ajunwa-a, Joe Nwodo-a Dalhatu Tafida-a kənasartəna kuru tikiti NRCye səwandəna. Shidə kəlakəlma Halilu Akilu, shi dəwo loktudən kazadala nəlefabe. Kam shiye karnodən gasayinmadə shima Sylvester Ugoh, kam Igbo ye kuru gomna banki dawuye Biafra ye kərmadəro baro walzənadəye. Sammaso wakilla jamiyya lardə Nigeriabe baro walzənadəyǝ.
Tofa də sha karno kura lardəye lan kəriwuzəna Moshood Abiola, sawanzə Babangida ye kuru kam Yoruba ye anəmfəte Nigeria ye lan, amma jaza də gomnati Babangida ye də ngaltema sutuluwunyi. Babangida dəga kərmainzə kolzəna suro kəntawu August saa 1993 yen ngawo zanga-zanga do jaza karnoye gozanayen.
Tofa də kasuwuma, kasuwu kəndawu fetebe kuru kam cidaramye. Shidə kura kamfani kəndawu feturbe dunyabe (IPEC) kuru Abba Othman-a tadanzə-a Ltd.[1] Shiye kuru wakil hukuma Impex Ventures-a, Bank kasuwube karnube-a kuru karewa suye Ltd-a lan cidazəna.
Shiye kitawuwa kada təlam Hausa ben ruwozəna, laadə sandima:[2]
- Tunaninka Kamanninka (Futu tafakkarnǝmdǝ halnǝmlan fǝlejin)
- Kimiyyar Sararin Samaniya (Kimiya samibe)
- Kimiya da Al’ajaban Al-Kur’ani (Kimiya-a kuru ajabba-a Luqur’anbe)
- Gajerun Labarai (Hawar gana-gana) Amazadan a Birnin Aljanu (Amazadan suro lardǝ ruhiyaben)
- Amazadan da Zoben Farsiyas (Amazadan-a Farsiyas-a ring),
- Rayuwa Bayan Mutuwa (Kǝnǝnga ngawo kǝrmuben), kuru Mu Sha Dariya (Andeye kasudu gonye)
AREWA dǝ shima, zuwa dǝ?
- Tofa də suro litari kəra gultəwu Aminu Kano yen bawono kəntawu January ye kawunzə 3 saa 2022 lan, sa’anzə 74 lan.[3]