Jump to content

Bashō

Wikipedia lan
Bashō
kam
Sex or gendermale Yasa
Country of citizenshipJapan Yasa
Su suro tǝlam usulu yǝ松尾芭蕉 Yasa
Birth name松尾金作 Yasa
Family name松尾 Yasa
Pseudonym松尾甚七郎, 松尾甚四郎, 俳聖 Yasa
Name in kanaまつお ばしょう Yasa
Date of birth1644 Yasa
Place of birthBashō's birth house Yasa
Date of death28 Jumada auwal 1694 Yasa
Place of deathMidōsuji Yasa
Manner of deathnatural causes Yasa
Place of burialGichū-ji Temple Yasa
Spouseno value Yasa
Native languageJapanese Yasa
Languages spoken, written or signedJapanese Yasa
Writing languageJapanese Yasa
Ancestral homeTsuge Yasa
Occupationpoet Yasa
EmployerSengin Yasa
Student ofKitamura Kigin Yasa
ResidenceSekiguchi Bashōan, Genjū-an, Bashō's birth house Yasa
Work locationEdo Yasa
Ethnic group Yasa
Magnum opusOku no Hosomichi, The Seashell Game, Nozarashi Kikō, Frog Poem Yasa
Has works in the collectionMetropolitan Museum of Art Yasa
Named afterMusa basjoo Yasa
MovementShōfū haikai Yasa
Genrehaikai Yasa
Copyright status as a creatorcopyrights on works have expired Yasa

Matsuo Bashō ([1]1644/ November 28, 1694); [2]shiro Matsuo Kinsaku lan bowotǝnadǝ shima Matsuo Chūemon Munefusa dǝ shima kakkadi lardǝ Japan bə zauro nowotǝnama zaman Edobewo.[3]

shidə nazəmuma Japan bǝ zauro nowata zaman Edoben. Loktu kənənganzəyen, Bashō də cidanzə kəlakəl haikai no renga ye dəro sha asuzana; kuro, ngawo karnuwa kadaro sharhi sədənan, shiga masku haikube ewshiro kurawo ba (sadən hokku lan bowotin). Shiga kuru zauro nozana kəla ruwowanzə bəlawurobedən shido Records of a Weather-Exposed Skeleton (1684) lan badizənadən, ngawo bəlawurozə fətero Kyoto-a Nara-aro sədənan ruwozənadən.[4]Matsuo Bashō yǝ nazəmuwanzə dunyalan nowata, kuru, Japan lan, nazəmuwanzə ngəwuso na'a adabe-a na'a adabe-an walta tətandin. Bashō də lardə Nasaraye lan hokku lan nowata yayǝ, shi kəlanzəma cidanzə ngəla də renku fuwutəgə-a kuru surodəro gawo-a lan kasatsəna. Futu shi kəlanzəye gulzənayeyi, "Jaminyi ngəwuso raksa hokku ruwozayin futu wuye raksəna yeyi. Na done wuye kəlanyi fəlejin də shima aya haikaiye kəltəlan."[5]

Gargam

[yasa | usullu yasa]

kenengan nzu buro ye

[yasa | usullu yasa]

Matsuo Bashō də suro saa 1644 lan katambo, karəngə Ueno yǝn, suro lardə Iga yen (fəte Mie ye zaman ye lan).[6] [7]Yalla Matsuo yǝ də kaduwu samurai ye, kuru baanzə waneye musokunin (無足人), talaa cidi kəlanzaye do samurai ro daraja laa cedo.[8]

Kəla nəmganazəyen awo gana laa notəna. Matsuo də yalla ninja kura, kuru Bashō də ninjutsu lan allamtəna.[9] Dareram zamanzəyen, Bashō də cidama Tōdō Yoshitada (藤堂 良忠) yero wallono, [10]kuru waneye daraja samurai yero sha təkkənyi. Shidə bəri detəma au cidama kəshinye ro cidazəna gulzana suro hawarra zaman kureben, [Notes 1] amma hujja tawadə'a ba. Jarabi dareye shima shiga karrada warak (koshō [ja]) ro Yoshitada ro, shaidawa gadeye fəlezana shiye ganaro cida badiwono.[11]

Shiye kərawo Yoshitada ye haikai no renga ye dəga fəlezəna, jili nazəmu kəltəye.[14] Fasaldə aya 5-7-5 moraben katəna; aya adə sunzə hokku, kuru ngawo karnuwa kadayen sunzə haikuro faltin sa cida tilonzəro fəletiya. Hokku dəga 7-7 mora verse gadeye sha zayin. Bashō-a Yoshitada-a indiso kəlanzaro su haigō (俳号) au su kalam haikaibe cedo; Bashōdə shima Sōbō (宗房), shidoni biya on'yomi (kəra Sino-Japanesebe) sunzə kurabe, "Munefusa (宗房)." Suro saa 1662 lan, nazəmu Bashō ye buro salak ye dəga bakkada. Suro saa 1726 lan, Bashō's hokku indidə baktəna. [bayan məradəzəna]Suro saa 1665 lan, Bashō-a Yoshitada-a rokko am nozana laa-ayen hyakuin, au renku aya miya fal-a ləbsana. Suro saa 1666 lan, Yoshitada ye kərmunzə notənyi dəye kənənga Bashō yǝ nəlefanzə cidama ye dəga dawono. Records loktu adəye bawo, amma Bashō ye daraja samurai ye dəga kolzə fato kolzənaro təmazana.[15] Gargam ruwotəmasoye dalilla kada-a nawa kada-a sadəna, surodən nəmkam ndikate Bashō-a Shinto miko-a sunzə Jutei (寿貞) mbeji, shidoni jirero waljinbadə. shiye taksəna "loktu laan nəm kura cidiye məradəgəna", kuru "loktu laa mbeji loktu kərawo nəmkam ndikate am jili tilowabedə zauro wuga səkkəna": alamaram shiye awo jireye au awo bəlinro manajinro bawo.[17] (Gargam ləbtəma dəye, sonyayi, Bashō də lamar nəm luwalaye lan cidazəna suro kənənganzəyen[18] kuru suro kərawuwanzəyen fuwuranzə kada mbeji; Shiye tawadǝnzǝ ba kǝla shi nazǝmuma loktu sammabe ro waljinno; gultənzən, "karnowa gadedə kəlanyilan kəriwuzana kuru kəndəganyiga zauro təmzayin".[21] Shawarinzǝ badǝ waneye daraja renga-a haikai no renga-a ye dǝye sha sǝkǝ, sandima cidawa naptǝram jamabewo kuru cidawa kisandibe zauro dunowa dǝga kozǝnaro.[22] Adə yayi, nazəmuwanzə sodə suro kitawuwa anthologiesben baktə gozaa kowada saa 1667-a, 1669-a, kuru 1671-a lan, kuru shiye cidawa kəlanzə-a ləbtəwu gade mowonti Teitokube-aye baksəna, The Seashell Game (貝おほひ, Kai Ō72), suro Suro zaman springbe saa shimadəyen Edoro lewono, kəranzə nazəmube gozə kowono.[23]

Suro citə

[yasa | usullu yasa]

In the fashionable literary circles of Nihonbashi, Bashō's poetry was quickly recognized for its simple and natural style. In 1674 he was inducted into the inner circle of the haikai profession, receiving secret teachings from Kitamura Kigin (1624–1705).[6] He wrote this hokku in mock tribute to the shōgun:

甲比丹もつくばはせけり君が春 kapitan mo / tsukubawasekeri / kimi ga haru the Dutchmen, too, / kneel before His Lordship— / spring under His reign. [1678] Sa Nishiyama Sōin, shi do ne maranta Danrin ye haikai ye dəga koksə kuru fuwuma, Osaka lan Edo ro saa 1675 lan isəna də, Bashō də suro nazəmuwu do sha nazəmuro bowozana dəyen mbeji.[24] Loktu adəlan kəlanzəro haigō [jp] Tōsei ye cina, kuru saa 1680 lan cida loktu nguwuye fuwurawa findiro kəra gultəgəye sədin, shi done Nazəmuwa Tōseiye Fuwurawa Findiye (桃青門弟独吟吟) baksənadə. Dokugin-Nijukasen), nəmkamza nəm ilmu Tōsei-a dəga tallazayin. Binəm shimadən, katab ajabba gozə kəmoduwudə farzə Fukagawaro lewono, shim jamayelan suluwu kuru kənənga kəlanzən gənatəro lewono.[25] Fuwurawanzəye shiro njim kura garzana kuru kəska banana Japanesebe (芭蕉, bashō) suro balkonzəyen nazana, Bashōro haigō bəlin-a fatonzə buro salakbe-a co. Shiye kəskadəga zauro səraa, amma kajim Fukagawabe miscanthusdə rokkonzən wurajin dəga kururo kurnotənyi: Kǝnasarnzǝdǝn yayi, Bashō dǝ kǝji fantǝnzǝ ba kuru shi runzǝ. Shiye Zen meditation dəga diwo badiwono, amma alamanzə hangalnzəga ​​kalkalzənyi.[26] Suro winter saa 1682 lan njimnzǝ warzǝna, kuru ngawo gana laayen, badiyaram saa 1683 lan, yanzǝ bawono. Daji Yamura ro lewono, sawa'anzə'a datəro. Suro winter 1683 lan fuwuranzəye shiro njim kən indimi Edo lan cedo, amma ruhinzə ngalwozənyi. Suro saa 1684 lan fuwuranzə Takarai Kikaku ye kitawu shiye-a nazəmuwu gade-a ye ləbkono. Dareram saa shima dəyen Edo'a kolzəna kəla wandering kura-kura diyau buroyedən.[28]

Bashō tilonzə bəlawurozəna, diwal done fəlezanadən, maana, kəla Edo Five Routes yen, shidoni zaman daube Japanlan zauro tajirwaro gotənadə; kuru, buro salakkin Bashō ye tǝmanzǝdǝ shima dawu awo laayen bajin au bandit soye shiga cejin. Attǝson, bǝlagǝronzǝ fuwujinna soro, hangalnzǝ ngǝlajin, kuru diwaldǝn kǝjiro wallono. Bashō ye sawa'a kada'a kəllatə kuru wurazə awo'a kuru zaman'a faltin də'a tamtam gojin.[29] Nazəmuwanzə sodə dunya kornzəye surunadən awo kəlanzən asutinba kuru awo ajabba gozəna: Bəlawurodə shiga Edolan Mount Fuji-a, Ueno-a, Kyoto-aro gozəna.[Notes 2] Shiye nazəmuwu kada kəla kəllada kəlanza fuwuranzəro bowozana kuru shawariwanzə məradəzana; shiye sandiro wono zaye Edobe zamanbedə-a kuru Shrivelled Chestnutsnzə-a kolza, wono suronzən "ayat kada zandetəro faidazənyi" mbeji wono.[30] Bashō ye Edo ro waltəna suro zaman kəndaram saa 1685 yen, loktu gozə kəla zawalyen hokku kada ruwozə kuru kəla kənənganzəyen raayi cina: Sa Bashō Edo ro waltənadən kəji fanzəyinro cidanzə maləmma nazəmube suro fatonzə bashōben badiwono, amma kəlanzəlaro bəlawuro gadero dawari sədin.[31] Nazəmuwa bəlawurozəyedə Nozarashi Kikō (野ざら) lan baksana. Nazəmu adə tinyiro nowata ro wallono. Suro kəntawu Aprilben, nazəmuwu Edobedə suro bashō hutben sabtana kəla gaska haikai no rengaben kəla kokkoben shidəwo alamaram Bashōbe hokkuro darajatəbe, shidəwo sami kəltaben gənatənadə.[32] Saa gafsənadən, Bashōdə Edolan napkono, kəra gultəgə-a gasa-a sədin.

Suro saa 1687 lan larduro bəlawurozə kəmballa kururo, kuru bəlawuro kuruwu sədəna saa 1688 lan sa Uenoro waltə kəlele saa bəlin kəngalbe sədindən. Fato Edo lan waltənadən, Bashō də yimlan nəm ruwunzəro waljin: kate ziyarawu njimzəro isayin dəga waatə-a kuru kamfaninza'a kurnotə-ayen faljin.[33] Loktu fallin, shiye hangalnzǝ kasuduwa sǝtana, futu hokkunzǝn fǝlezǝna yeyi:

Oku no Hosomichi

[yasa | usullu yasa]

Bashō ye dawari kəlanzəye bəlawuro kuruwu gadero, cidanzə kura Oku no Hosomichi lan bayantəna, au Diwal kəpkata yalaro lejin də, yim kəntawu Mayye kawunzə 16, saa 1689 lan dawono (Yayoi 27, Genroku 2), sa shiye Edo-a fuwuranzə-a cidamanzə-a Kawai Sora-a kolzənadən. Lardəwa Honshūbe. Loktudən, kəriyewa anyi gana laa naptəramza ba.[34] Bashō-a Sora-a yalaro Hiraizumi (Iwate Prefecture anəmye zamanbe) ro lezana, shidoni kəntawu Junebe kawunzə 29lan nazanadə. Daji nasha fəte jaziradəyero lezana, Kisakatadə kəntawu Julybe kawunzə 30ro lezana, kuru kəla ci kəmaduwubedən kəlisa badizana. Suro bəlawuro kawu 150 adəyen Bashō ye jumla ri 600 (2,400 km) bəlawurozəna nasha yala-gədi Honshū yedən, Edo ro waltəna dareram saa 1691 yen.[35]

Sa Bashō ye Ōgaki, Gifu Prefecture nazənadən, shiye ruwo bəlawurozəye tamozəna. Shiye saa yakkəro saraizə kuru ruwozə, dareramdə suro saa 1694 lan ruwozə shiro Diwal Kəpkata Surobe (奥の細道, Oku no Hosomichi). Sashi buro salakbedə ngawo kərmunzəben suro saa 1702ben bakkada.[36] Shidə kənasar kasuwube nankaro kuru nazəmuwu gade kadaye diwal bəlawurozəbedəga zasaana.[7] Nguwusoro shiga kənasarnzə shiro ngəlawo ro gotəna, hokku jili:

Lamintǝ

[yasa | usullu yasa]
  1. https://en.wikipedia.org/wiki/Matsuo_Bash%C5%8D#cite_note-1
  2. https://en.wikipedia.org/wiki/Matsuo_Bash%C5%8D#cite_note-2
  3. https://en.wikipedia.org/wiki/Matsuo_Bash%C5%8D#cite_note-3
  4. https://en.wikipedia.org/wiki/Matsuo_Bash%C5%8D#cite_note-4
  5. https://en.wikipedia.org/wiki/Matsuo_Bash%C5%8D#cite_note-5
  6. https://en.wikipedia.org/wiki/Matsuo_Bash%C5%8D#cite_note-FOOTNOTECarter199762-6
  7. https://en.wikipedia.org/wiki/Matsuo_Bash%C5%8D#cite_note-FOOTNOTEKokusai1948246-7
  8. https://en.wikipedia.org/wiki/Matsuo_Bash%C5%8D#cite_note-FOOTNOTEUeda199217-8
  9. https://en.wikipedia.org/wiki/Matsuo_Bash%C5%8D#cite_note-9
  10. https://en.wikipedia.org/wiki/Matsuo_Bash%C5%8D#cite_note-9
  11. https://en.wikipedia.org/wiki/Matsuo_Bash%C5%8D#cite_note-FOOTNOTENihon_Jinmei_Daijiten_Plus2015-11