Avalanche
| Subclass of | slide, geographically localized event |
|---|---|
| Facet of | snow, gravity |
| Has effect | avalanche blast |
| Has list | list of avalanches |
Avalanche də shima snow do kəla slope yen lejin ma, misallo kəla kauyen au kəla kauyen.[1] Avalanches də raksə kəlanzəlaro cijin, dalilla alamanna nji samibe ngəwutə au snowpack dunowaro waltə, au awowa diyabe alamanna amso, dabbawa gadeso, kuru cidi kərtəso. Buro salakkin kankara-a kasam-a lan kəllata, avalanches kura-kuradə raksa kankara-a, kawu-a, kəska-a sətayin kuru na falro sadin.
Avalanches də jili indi lan wajin, au kəltəramnza:[2] slab avalanches dəwo mafi zauro kəllatalan tədənama, shi done cidiya mafiye duno'a dəye wurtəlan suwudin, kuru mafi loose avalanches dəwo mafi looser lan tədənama. Ngawo fəletənayen, avalanchesdə ngəwusoro duwaro lejin kuru nəmngəwunzə-a nəmngəwunzə-a wurajin loktu snow ngəwu səbandinlan. Avalanchedə duwaro lejiya, mafi laadə kasamro tuskaata, mafi powderbe sədin
Sandidə samən-samən yaye, avalanchesdə slush flows-a, katti-a, kawu-a, kuru serac-a gadezana. Sandidə kuruson nəmngəla kankarabe kura-kuradəga gadezana. Avalanchesdə raksə kəla kauye ndaso yayilan wakajin shidoni snowpack sambisoro mbejidə. Sandidə ngəwusoro suro binəm au nəmngəwuben wakajin, amma loktu yayen suro saaben wakajin. Nasha kauye lan, avalanches də shima awo do zauro tajirwa ro-a awo-a ro suwudin ma, adə nankaro ngənəwu kura-kura tədin avalanche dəga kaltəro. Fasalwa jili avalanchesbe gade-gadedə yaktəbe kada mbeji. Avalanches də sha nəm kuranza-a, awo bannatəye-a, futu baditənza-a, awo kəlzana-a, kuru futu sandiya faltin-a lan bayantin.
Kǝltǝ
[yasa | usullu yasa]Avalanches ngəwuso kəlanzalan wakajin loktu karwaye cidiya load ngəwuyen dalil snowfall-a/au erosion-ayen. Faltəwa metamorphicbe suro snowpackben, misallo yitə dalil kəngalben, shima dalil kura kən indimiwo kəla snowpackben. Awowa alagǝbe gade sandima nji samibe-a, sǝdi gǝrtǝ-a, kawu gǝrtǝ-a, kuru kankara gǝrtǝ-a. Awowa adamganabe avalanches suwudinsodə suronzan skiers-a, snowmobiles-a, kuru cida kaltəgə kaltəgə-a mbeji. Kasattə amsoye'a gadezəna, avalanchesdə kowo duno'a gənyi shiga suwudin; duno kowobedə zauro gana avalanche suwudinro.[3]
Avalanche baditədə na doni snow gana laa bas lejinlan badijin; adə shima alamaram mafi kəliye au mafi harzəna kəltənyiye. Attəson yayi, shi mafidə suro slab stiffbero waljiya kəla awo laa duno'ayen, daji fracturesdə zauro duwaro tartəyin, sau mafi kura, waneye cubic metres duwu kada, raksə loktu fallan letə badijin.[citation needed]
Snowpack də faidajin ba sa load də dunonzə'a kozənaro waljiya. Load də sak; shidə shima nəmkura snowbewo. Attəson yayi, duno snowpackbedə asutə zauro zau kuru zauro heterogeneous. Bayan kəzəkkəro gadejin futu arkəm kankarabe-a, nəmkuranza-a, nəmngəwunza-a, morphologynza-a, temperaturenza-a, nəmngəwu njibe-a; kuru awowa donyi kate arǝmma ye dǝlan kǝltǝna ma.[4] Awowa anyi sammaso loktuben faltin futu nəmkəluwu fatobe-a, kawudo njibe-a, nəmkəluwu-a kuru kawudo-aben. Sami snowpackbedə zaumaro radiation isayinna kuru kasam fatobedəga lejin. Məradə fal kulashi kəla avalanchebedə shima awoa komfutabe tando-a kuru tawattəgə-a dəwo raksə futu snowpack zamanbedə loktuben faltinno bayanjinma.[5] Awo do ne zauro hangal gojin ma də shima kəltəram nasha-a yanawu-a ye, shi do ne nəm gade-gade na-a loktu-a ye suwudin ma, futu crystal ye dəga, kuru layering do snowpack zamanye dəga.[6]