Anne Hutchinson

Anne Hutchinson (Marbury lan katambo; July 1591-Ogusta 1643) shima kam adinbe Nasaralan katambo shidoni kambiyi Antinomianbe shidoni Massachusetts Bay Colony 1636lan səta 1638ro saadənadə. nasha Bostonbe-a nəm mayawanzə-a nəm shawanzə-adə banazəgə nəmgadegade adin Puritanbe New Englandbedəro hangal gənazəna. Shiga sharazana kuru sharazana, daji ngawo kənatwunzə kada'a kərmaidən duzana. Hutchinson də Alford lan katambo, fero Francis Marbury ye, maləm adin Anglican ye kuru maləmma marantaye shi do shiro ilmu fero gadeye sədin dəga kozənaro cinama. Londonlan napsəna loktu ganadən, kuru nadən sawanzə fatobe, William Hutchinson nyawono. Kamu-a kwa-adə Alfordro walta na doni wa'azitəma John Cotton'a zəgayin ci kəmaduwu Boston, Lincolnshireye karəngəndən. Cotton də sha hijraro doka'a saa 1633 lan, kuru Hutchinsons də ngawo saa falyen ndulinza 15'a jasha'a kuru tinyi naptəram Boston ye New England ye dəlan napsana. Tinyi shiye kamuwa fatonzǝn magǝwoson sǝmoyin, hujjawa karǝngǝye lan sharhi cin. Samnowa anyi zauro nowata ro walzana hatta samnowa kongawaro yiwo badiwono, gomna colonybe Henry Vane kunten. Hutchinson ye wa'aziwu'a fatoye'a zortə badiwono (Cotton-a yanzəgana kwanzəye John Wheelwright-a dawun baro) wa'azi cidaye wa'azəna wa'a nəm ngəlaye yayero, kuru wa'azi'a kadaye kəla zortəwanzəyen kalla nguwu badizana, kuru awowa laa kəlanzən gənyi'a. Lamardə gana-ganamen awo shiro Antinomian Controversy gultindəro wallono, shi doni 1637lan sharanzə-a, sharanzə-a, kuru lardədən dutə-a lan daano. Hutchinson-a ngawo kənatwunzə kada-aye naptəramma Portsmouth-a, Rhode Island-aye kokkada kəla banatəma Roger Williamsyen. Ngawo kwanzə bazənayen ngawo saa gana laayen, Massachusetts ye Rhode Island kəlzənaro zortəye Hutchinson'a səkkə diya Bostonyen cidi Dutchyero lewono. Suro kəntawu August saa 1643yen, Hutchinson-a, ndulinzə arakkə-a, am fatobe gade-adə am Siwanoyye sandiya cezəna loktu kəriwu Kieftyedən. Kam do kǝnǝngatǝna dǝ shima feronzǝ saa lǝgar Susanna, shi do sǝtana dǝ.

Hutchinson də kam kura suro gargam nəmkambe adinbe lardəwa Englandbe Americabe-a kuru gargam kamuwa cidabe-a, kərmai wa'aziwubedəga kalkalzənyi. Massachusetts ye sha darajazəna kəla awo tarihibe State House lan shiga "kərawu nəmkambe jamaye-a kasattə adinbe-a" lan bowono.[1] Gargamma Michael Winship, kitawu indi kəlanzən ruwozənadə, shiga "kamu Nasarabe zauro nowata-au nowata- suro gargam kərmai Americabe nowataben" bowono.[2]

Kǝnǝnga lardǝ Englandbe Nəmtada Gar kəmba-yakkə'a am yakkə fuwunzən daza zandezayin, kuru am fal au kada gade gardəye karəngənza. Fərzən Marshalseaye, Londonlan, na baanzə Hutchinsonbe saa indiro "bida" nankaro suro fato fursanayen dazanadə. Anne Hutchinson də sha yanzaso awanzaso Francis Marbury-a Bridget Dryden-a ye Alford, Lincolnshire, England lan katambo, kuru nadən kəntagə Julyye kawunzə 20 saa 1591 lan baptizəna. Baanzə maləm adinbe Anglicanbe Londonlan kuru nəmkam Puritanbe duno'a, shidoni maləm adinbedə ngəlaro kərazənaro fanzənadə kuru kəla lamar adəyen am kura'anzə'a kəla kəlzana.[4] Marbury ye kəla kəlan kəla hukuma Anglican ye lan kambiyi sədəna dəye səkə sha zortə-a kuru fato furtəyen saa kadaro təkəna kawu Anne tambinro. Suro saa 1578 lan, shiro shara jamaye codo, shiye ruwozəna loktu shiga fatolan fəlezanadən.[5]

Bid'a kəlanzən fəlezənadə nankaro, Marburyye saa indiro fato fursəna Marshalseayedən nasha anəm kəmoduwu Thamesyedən London'a farzənadən napkono.[6] Suro saa 1580 lan, sa’anzə 25 lan, sha salamgada kuru shiga zauro waltəgənaro gozana kəla wa’azə-a kəra gultəgə-aro. Shiye bəla kasuwuye cintə Alford suro Lincolnshire ye dəro lewono, alamanna mil 140 (230 km) yala London ye lan.[7] Baanzə Hutchinson ye də tinyi sha banama maləm adinye Coci St Wilfrid ye Alford ye ro wallono, kuru suro saa 1585 yen shiye maləm marantaye Alford Free Grammar School ye dəro wallono, maranta gumnatiye fal, talaawaro kəlanzəlaro kuru Queen Elizabeth I ye badizəna.[8] Loktu adəlan, Marbury ye kamunzǝ buro salakbe, Elizabeth Moore dǝga nyawono, shi do nduli yakkǝ sǝsambǝna dǝ, daji bawono.[9] Suro saa falyen kamunzǝ buro salakbe kǝrmunzǝn, Marburyye Bridget Dryden nyawono, shiga saa 10 lan cidiyanzǝ kuru fato Northamptonbe nowatalan.[9] Yanzəgana Erasmus də kaka John Dryden ye, bikke makkarye ruwotəma kuru nazəmuma Laureate.[10] Anne də shima kən yakkəmewo suro nduli 15 nyiya adəyen tamboyen, 12 surodən ganaro kənəngatə.[11] Marburys də Alford lan napsana saa 15 buroye kənənga Anne ye lan, kuru ilmu ngəla səwandəna fero zamanzəye dəga kozənaro, bawanzəye kəraro hangal gənazəna dəro, kuru shiye kitawuwa-a kaidawa kəristabe-a nozəna.[4] Ilmu loktudən kongawa-a kongawa-aro basro tədin. Dalil fal Marbury ye feronzəro kəra gulzənadə shima suro ndulinzə tulur buroyedən arakkə fero. Dalil gadedə shima kərmaiwu Elizabethan Englandbedə ferowadə mowonti kərazayinro asuzana, misal mai kamubedə wuzayin, shidoni təlamma diyabe arakkə manajinmadə.[12] Suro saa 1605 lan sa Hutchinson ye saa 15 lan, yallanzə Alford lan dawu London yero lezana, na do baanzəro nəm kura St Martin Vintry ye cedo. Na allan raayiwanzə Puritanbedə kasattəna, amma gana laa təmowona, dalil maləmma adinbe mbautə nankaro.[13][14] Marbury ye cida gade gozəna suro saa 1608 lan, parish St Pancras ye lan wa'azəna, Soper Lane, mil kada yala-fəte bərnidəye lan, nadəro fərlan magə indiro bəlawurojin.[15] Suro saa 1610 lan, nasha shima dəga fato'a karəngənro falzə kuru rector St Margaret ye ro wallono, New Fish Street, St Martin Vintry lan letə gana. Shidə nasha cidanzəyen zauro kura, amma tinyiro bawono sa'anzə 55 suro kəntagə Februarybe saa 1611-lan, sa Annedə saa 19-lan.[15]

Nəm kura: John Cotton zəgayin Ngawo bawanzə bazənayen saa faldən, Anne Marbury, saa 21, William Hutchinson nyawono, kam nowata Alfordye shidoni kasuwu karewabe kuru Londonlan cidajinma.[16] Kamu-a kwa-a də Coci St Mary Woolnoth ye London ye lan kəntagə August ye kawunzə 9 saa 1612 lan nya'ada, ngawo gana laayen bəlanza Alford ro wallada.

Tussunyi kəla wa'azima laa sunzə John Cotton shidoni Coci St Botolph's suro ci kəmaduwu Bostonbedən wa'azənadə fanzana, alamanna mil 21 (34 km) Alfordlan.[16] Cotton də waziri ro Boston lan sha saa Hutchinsons so də nyazana dən, ngawo kəra gultəma Emmanuel College Cambridge ye lan walzənayen. Shidə saa 27, amma shiye su'a səbandəna kəla shima kam kura Puritans Englandbewo.[17] Sa Hutchinsons ye Cotton ye wa'azinzə fanzaiya, kamu-a kwa-a də bəlawuro Boston ro sadəna, fərro letəro kanadi gozana sa yanawu-a kəndaram-aye kolzana lan.[16] Cottonbe kawuli ruhaniyabedə Puritans amanzəa gade, sau shiye hal kamye shafa Alabe fandoro hangal gana cina kuru loktu adinro faltəro hangal cina "shidoni kam kərmubedəro nəmngəla Alabe təkkənadə." shiye daraja "cidawa" ye kororo kuru Ruhu Tahir dəga "suro am kartənayen naptəma" ro kururo.[18][19] Adəye shiga kolzə "duno Almightybe dəro gawoma"; ilmu tauhidbe jili anyi kamuwaro duno cin, gultə Eve LaPlanteben, shidoni darajanzadə kwanza au bawanzaye sha suwudin.[20] Hutchinson'a taasir duno'a gadedə fato'nzə bəla Bilsbyye karəngən. Ya-nzə, wa'azima John Wheelwright də, kawuli Cotton yeyi wa'azəna.[14] Namtə am yasawuyen, Cotton-a Wheelwright-a indiso adin waltəm tambo kate am cocinzayen ndəlamzagəna, amma wa'azinza magəwoson məradə am Puritan ibadawuyedəga galzənyi. Adəye citə conventiclesbe suwudəna, sandidə samnowa "am duwo nəmngəla səbandənadə" wa'azi waltəgə kərtəro, kitawuwa zandetə-a gashiptə-a, kuru moduwa-a.[21] Samnowa anyi kamuwaro zauro faida'a dalildə shima kamuwaro cida kərmai adinbe gozayin shidoni sandiro coci konga'aye sədinbadə.[21] Hutchinson də Cotton-a kamuwa gade samnowa sadin-aye sha ilhamzaana, kuru fatonzən samnowa sədin badiwono, nadən wa’azi karəngəye kərtəwunzə’a wuzəna, kuru bayan kəlanzəye kəla kawulidəyen cina.[22]

Puritans sodə kəlele Coci Englandbedə baro sadə kuru cocinzadəga kasattə am cocibedən sunotin. Sandiye bishops do mairi soye walzana dəga baro diwo saraana, kura coci ye karzayin (au gomnati), kuru kazadala coci ye-a wa'aziwu indi-a- faldə maləm do kaida'a wuzəna, kuru faldə pastor do ro amsoye kəlaro wuzəna.[23] Saa 1633 lan, Cotton ye kəndowa Puritan ye dəro hangal Archbishop William Laud ye gozəna, shi do kəla wa'azi-a kəndowa Coci Anglican ye dəga kalkalzənyi dəga dabtəyen.[24] Suro saa shima dəyen, Cotton dəga cidanzən tutuluwuna, kuru gərazəna.[24] Shiro furtəro təkəro hangalzaana, shiye duwaro New Englandro lewono mara njiye Griffin lan, kamunzǝ suro'a dǝga gozǝna. Sokku bəlawuro coloniesro lezanadən, tadanza sambin, shiro Seaborn gulzayin.[25] Sa Cotton ye England kolzənadən, Anne Hutchinson ye "shiro kazəyiya kura" wono, kuru shiye wono "raksə naptə sədinba" sai ministernzə New Englandro zəgaiya.[17] Hutchinson ye kasatsəna kəla Ruhudəye shiro Cotton'a Americaro zəgayinro wono, "shaida kəla awowa alaktəmayen sədin dəye sha kurnozəna".[21] Shidə suro kən 14 me lan sətana, sonyayi, adəye səkə bəlawurozənyi sai ngawo tadadə tamboyen.[24] New Englandro letəro nyaza, Hutchinsons ye tadanza kura Edward'a kolzə Cotton'a bəlaurozayin kawu yallanza gabsənadə bəlaurozayinro.[26] Suro saa 1634 lan, Anne Hutchinson saa 43-yedə bəlawuro badiwono England lan maaranjiye lan kwanzə William saa 48-ye-a ndulinza mewu gade-a, sandidə kəntawu usku səta saa 19 ro saadəna. Sandiye mara njiye Griffin lan lezana, mara njiye do Cotton-a tadanza kura-a saa fal kozənadən gozənadə.[26] Boston William Hutchinson də kasuwunzə kasuwu ye lan kənasar sədəna kuru fato nguwu sha New England ro suwudəna, [27] Boston ro isayin dareram saa 1634 yen. Yalla Hutchinson ye də acre reta acre ye casuwu Shawmut Peninsula lan, kərma dəro bəla Boston ye lan.[28] Na allan fato gartəna mbeji, fal suro peninsulaben, shilan katakau mbeji kuru gananzə yayi hawar indi.[28] (Fatodə har kəntawu October saa 1711 ro saadəna, sa konnu kura Bostonlan faidatənadən, ngawo adəyen shi Old Corner Bookstore də nadən gartəna.)[29] Hutchinsons dəro Taylor's Island suro Boston harbouryen cedo, nadən diminza'a zamzana, kuru sandiye acres 600 (2.4 km2) cidi Mount Wolstan lan, 10 mil milye (16 km) anəm Boston ye lan dareram lan Quincy ro wallono.[30] Loktu shiga koktənadən, William Hutchinson də fuwutə gozə kowono kasuwu kazəmuye lan kuru cidi yiwo-a zar yiwo-a sədin. Shidə bəla kartəma kuru banama shararam General Courtbero wallono.[21] Anne Hutchinson ye fatonzə bəlin dəro kəskezəna, awa kadaro am dondi au məradəzanaro cin.[31] Shidə midwife cidajinro wallono, kuru sa kamuwa tada sambinro sədindən, shiye sandiro shawari ruhaniyaye cina.[32] Majistrate John Winthrop ye asuzəna "mananzə noatadə kəla awowa Mairi Alabeyen," kuru "zande sambisoro tədinmadə shima nəm ada-a nəm ngəla-a."[32] Coci Bostonbe Hutchinsons də wakilla Coci buroye Boston ye dəro wallono, coci zauro faida'a suro kərmai dəyen.[33] Na'anzə'a ci kəmaduwu'a də'a, Boston də dawudi kasuwuye New England ye, kuru cocinzə də Winthrop ye sha "shi do zauro jama mewu'a, na do Seamen'a Strangers'a samma isayin" wono.[33] Am cocibedə 80 lan səta 120 ro saadəna loktu Cottonbe kəntawuwanzə diyau buroyedən. Suro mujallanzəyen, Winthropye wono "am nguwu cocidəro faltəna kuru kəlzana, Cociwa gade Bayeyedəa kozənaro."[34] Gargamma Michael Winshipye suro saa 2005yen wono cocidə alamanna raayi Puritanbe kəla jama kəristabedəro lezənaro.[33] Gargamma Massachusettsbe buroye William Hubbard ye cocidə "kəndaram zauro fuwuzənaro səbandəna kuru na gadelan shiga samənzənyi." Raayi adinbe zauro zauro Hutchinson-a Henry Vane-a, gomna kərmaidəyedə, ngəlaro notənyi dalil Cottonbe nəmgadetə adinbe wa'aziwu amanzəbe nankaro.[36]

Karapka Bible kərabe fatobe Hutchinson ye kamuwa tada sambinro ziyara sədəna dəye zande’a kəla conventicles England ye lan suwudəna. Tussunyi samnowa magəwoson fatonzən kamuwa do wa'azi Cottonbe zandezayin kuru bayanwanzə-a bayannanzə-a fanzayinro sədinro badiwono.[31] Samnonzə kamuwayedə zauro nowata ro wallono hattaa samnowa kongawaye dawarzəna, kuru am 60 au kozəna magə woson sədin.[17] Samnowa anyiye kamuwa-a, kuru kwanzaso-a suwudəna, "zauro kəla Uwa Yesu Christuben kororo."[37]

Samnowadə gozaa kozanadən, Hutchinsonye raayiwanzə adinbe yitagattəgə badiwono, shiye wono "Ruhube notə" basdə shima kamga Alaye karzəyin, cidawa ngəla gənyi.[31] Fasariwanzə tiyolojibedə raayiwa sharabe doni wa'aziwu kərmai colonybedən təbandində'a gadetə badiwono, kuru am samnonzəro isayinmadə tərana kuru tinyi Governor Vane'a surodən mbeji.[31] Raayiwanzə kəla hal kamye diyayedə kəndaaram ro kamye'a lezənyidə am cidanzaro zauro kəllata kəndaaram adinnzaye'a kozənaro, alamanna kasuwuso-a cidawu mukkoye-a dəro hangalnza səkkəna.[31] Waziri'a kərmai kərmaiyedə samnowa Hutchinsonyedə zauro nozana, kuru samnowa adinbe "huwomtənyi" jili anyi am sandiro tuska sədinro gashiptana. Hutchinson ye aya Titus ye lan ja’awu co, wono "kamuwa kura so də ganaro shawari yiwo."[38]