Alauddin Khalji's conquest of Jalore

Alauddin Khalji's conquest of Jalore

Part of	Delhi Sultanate
Location	Ajmer
Coordinate location	25°20′40″N 72°37′31″E

Suro saa 1311 yen mai kərmai Delhi ye Alauddin Khalji ye soja'a zuzə bəla Jalore Fort ye bəla Rajasthan India ye kərma ye dəga mowo ro. Jalore də mai Chahamana ye Kanhadadeva də sha sunotin, shi do askəranzə soja'a Delhi ye'a kəriwu kada sadəna də, musamman maro Alauddin ye fort Siwana ye də'a kəriwuzəna dən.

Soja'a Kanhadadeva ye də kənasar buroye kəla am bətərəmtəma dəyen sowandana, amma gar Jalore ye də dareram lan soja'a do jeneral Alauddin ye Malik Kamal al-Din ye dəro cukuro. Kanhadadeva-a tadanzə Viramadeva-adə ceza, adəye səkə kərmai Chahamanabe Jalorebedə dawono.

Ngawo

Mairi Jalore yedə dalami Chahamanas ye sha sunotin. Suro saa 1291-92 lan Alauddin ye ngawonzə Jalaluddin Khalji ye Jalore ro bətərəm cina, amma ngawo Vaghelas ye mai Jalore ye Samantasimha dəga banazanayen sha ngaworo kalakca.

Gananzə yayi saa 1296-1305 lan, tada Samantasimha ye-a kuru waratatəmanzə Kanhadadeva-a rokko baanzə-ayen kərmaidə gozana. Loktu adəlan, suro saa 1299, Alauddin ye soja'a Gujarat ro zuzəna, kuru Vaghelas'a kəriwuzəna. Sokku soja'a Delhi ro walzanadən, soja'anza laadə kəriwu kənasartənyi sadəna. Karnu kən 17me lan hawartəma Nainsi ye wono soja Jalore yedə ngawo sətana kəriwu adə,[4] amma adə shauwa.[5]

Dalil bǝtǝrǝm

Gargamma karnu kən 16me Firishta ye wono Kanhadadeva ("Nahar Deo") də kərmai Alauddin ye dəga kasatsəna saa 1305 lan. Adəye Kanhadadeva'a waltə hangalzə'a səsangəna, kuru Alauddin'a bətərəmtəro shawari cido, adəye Jalore'a bətərəmzəna.[5] Hawar adə kuruson gargamma karnu kən 17me Hajiuddabir ye waltə nanazəna.[6]

Futu hawarwu Padmanabhabe Kanhadade Prabandha (karnu kən 15th)-a Nainsi ri Khyat (karnu kən 17th)-aye gulzanadə, fero Alauddinbe faldə tada Kanhadadevabe Virama'a kərawo badiwono. Son yaye, Virama də fero Turkic ye nyiyatə səraanyi, adəye səkə kate mairi indi dəyen hangal za'a, kuru dareram lan Alauddin ye Jalore ro bətərəm gənazəna.[6]

Futu K.S. Lal, dalilla bətərəm Nainsi-a, Firishta-a Hajiuddabir-aye sadənadə kasattənyi. Saa 1310 lan Alauddin mairiwa Jalore'a dərizə kəlzəna, Gujarat-a, Malwa-a, Chittor-a, Ranthambore-a, Siwana-a kunten dəga səmowona. Alama shiye Jalore ro bətərəm cina dalil Jalore ye nəm kəlanzəye dəga datəro səraana nankaro.[6]

Luwala buroye

Alauddin ye kərmainzə Amir Khusrau ye wono ngawo Siwana kəriwuzənayen, Alauddin də Delhi ro waltəgəna, generals nzəro nasha gade nasha Marwar ye dəga kəriwutəro amariya co. Futu Jinaprabha Suribe Vividha Tirtha Kalpabe gulzənadə, soja Delhibedə fato ibadabe Mahavirabe Satyapuralan (Sanchor zamanbe) suro saa 1310ben bannaza. Binmal. Bhinmal lan bətərəmmadəye Brahmins kada gozana.[8]

Futu Kanhadadeva Prabandha ye gulzənadə, fitəna anyiye səkə Kanhadadeva ye soja'a zuzə soja'a Delhi ye'a kəriwutəro. Askərra adə kura'a Devadaye Jaita-a Mahipa-a sandima fuwumanza, sandidə jeneralwa gade yakkəye banazana: Lakhana Sevata (au Sebhata), Salha Sobhita-a Ajayasi Molhana-a.[9] Soja'a Kanhadadeva ye də soja'a Delhi ye fal do Alauddin ye kolzəna də'a kəriwuzana kuru awo'a am bətərəmtəma dəye sowondəna də'a tuwondəna loktu Bhinmal'a, Satyapura'a na'a gade'a ro bətərəm sadənan. Ngawo kənasar adəyen, Jaita-a Mahipa-a Jalorero walgada karewa kəriwubedə goza. Generals yakkə gadedə nasha kəriwubedən nasha laa soja'aben kasharu, kuru yim kəmballe bəlin (Amavasya) kəlelezayin kareyanza kəriwubedə goza kuru kəmaduwulan kasalanza. Loktu kəlelewa anyiben sandiye ganga soji Delhibe lan gozanadə baktə badizana. Gangadə Delhi Gen. Malik Naib ye fanzəna, shidoni askərra gade baratəro fuwuzəyinma.[10] Gangadə shiro bowotəgəro gozəna, Malik Naibdə na kəriwubero lewono.[9] Sojanzəye soja'a Kanhadadevaye gafsəna dəro kənasar kura codo. Kanhadade Prabandha ye wono kəriwu adəlan am faitəmasodə soja'a 4,000 fatsəgəna, generals yakkə'a kunten.[11]

Jalore'a bətərəmtə

Ngawo ngawotə buroye soja'a Delhi ye sorin dəyen, Alauddin ye soja'a zuzə Jalore ro bətərəm sadə.[11] Futu Kanhadade Prabandha ye bayanzəna yeyi, askərra Delhi yedə kawu tulur buroye bətərəm dəyen gardə'a namtəro jarabsana. Attəson yayi, bətərəm anyi am Kanhadadevabe yanzəgana Maladeva-a tadanzə Viramadeva-aye fuwumanzaro cedo. Kawu kən uskuyedən, fəram zauro duno'aye am bətərəmtəmasodə'a ngaworo kalakca.[11] Askərra Jalore yedə bətərəm usku'a kəla detachment do Moklana lan ngaworo kalaksayin dəro sadəna.[12] Jeneralwa Jalorebe usku doni bətərəm adə fuwuzanadə sandima Maladeva-a, Viramadeva-a, Ananta Sisodia-a, Jaita Vaghela-a, Jaita Devada-a, Lunakarna Malhana-a, Jayamala-a Sahajapala-a. Komanda detachmentbe Shams Khan dəga haremnzə'a sətana, amma soja'anzə gafsənadə sowosa.[13]

Karnu kən 16th ye dəye Firishta ye wono soja'a Delhi ye də kamunza Alauddin ye Gul Bihisht də shima kərmai dəwo. Loktu kəriwudəyen ngawo dondi gana laayen bawono. Ngawo kərmunzəyen sojadə tadanzə Shahin shima fuwumazə, shi do kəriwulan cezənadə ngawo kərmu yanzəyen. Firishtabe daawanzədə shauwa, sau shidə suro bayanna zamanben təbandinba. Sonyayi, alamaram awo hangalye gənyidə shima Alauddin ye kamunzə ganadəga komanda sojanzəyero walzə au sojanzəye kərmai adəga kasatsana.[6] Hawar Gul Bihisht ye də alamaram awo bəlin tandoye, shi done askərra Delhi ye dəga zaktəro dawartəna də.[12] Firishta ye kalkal gənyiro Jalore'a bətərəmtə saa 1308 lan susu saa 1311 yero.[14][15]

Kamal al-Dinbe bǝtǝrǝmnzǝ

Ngawo adəyen, Alauddin ye soja'a duno'a Malik Kamal al-Din Gurg ye fuwumanzə'a zuzəna, shi dəwo jeneralanzə ngəla fal. Kanhadade Prabandha ye gulzəna kəla Kanhadadeva ye askərra indi zuzə fuwutə Kamal al-Din ye dəga kulastəro. Contingents anyiye falnzadə Maladevaye shiro komando sədin kuru Vadilan gənazana. Gadedə Viramadeva shima fuwumazə kuru Bhadrajunlan gənatəna. Contingents indidə soja Delhibe'a kawu gade-gaden kəriwuzana, kuru nasha indison asarra kada suwudəna. Sandiye soja Delhi ye dəga fuluza amma Kamal al-Din ye Jalore ro letəro raksayin ba.[13] Dareram lan, Kanhadadeva ye shawari gozəna kəla amnzə indiso Jalore ro shawari nankaro. Sa Kamal al-Din ye Jalore'a karəngəzənadən, Maladeva'a sha kəriwuro zuza kuru Viramadeva də ngawonzən napsə baanzə'a banazə bətərəm do isayin dəro dawarjin.[16]

Kamal al-Din ye fort dəga butəgəna kuru blockade dəga təmtəgə jarabsəna, waneye am dəga kəriwutəmaso dəga kəna'aro sədin. Futu Kanhadade Prabandha ye wono, dawari adə'a bannazəna loktu samiye'a kəlakəl kungəna'a (mahajans) ye do banaza'a gardəye'a walta kalaksayin də. Ruwodəye fəlezəna Maladevaye soja'a Kamal al-Dinbe'a ganaro zorzəna, amma soja'a Alauddinye zuzənadəye soja'a Maladevabedə Vandararo kalaktəro dunozəgəna.[17] Askərra Jaloreye gade Lunakarnaye kərmainzən gənazənadə, nasha watəmaye Udalapuralan bannazana, bəla gana Jaloreye, Malik Nizamuddin'a kəriwuzana.

Kanhadade Prabandha-a Nainsi ri Khyat-a ye Jalore ye sukurinzə də shima Dahiya Rajput do sunzə Bika ye dəro bayanzana. Ngawo am bətərəmtəmasoye Bika'a mai Jaloreye bəlinro diwoye wadə gozanayen, sandiya gaworam fortdəyero gozəna.[16] Sa kamu Bika ye Hiradevi ye kəla nəmzalumzəyen nozənadən, shiye sha cezə kuru lamardə Kanhadadeva ro gulzəna. Sonyayi, loktu allan am faitəmasodə raksa kənasar sowandayinba. Adəye səkə, am fort dəye dawari dareye ro dawarzana, kuru tada Kanhadadeva ye Viramadeva də sha mairo təkəna. Kamuwadə jauharlan batəro shawari gozana (kəlanza wartəlan). Kanhadade Prabandha ye wono saa 1584 lan konnu jauharye Jalore lan wastəna. Kamuwa jili sammasoye konnu allan bazana, kamuwa Kanhadadevabe Jaitalde-a, Bhavalde-a, Umade-a Kamalade-a kunten. Askərra Delhibedə fortdəga namzana, kuru askərra Kanhadadevabe duwu kada kəriwu ngawodən bazana. Samantawanzə kada kəriwudən ceza, Kandhala-a, Kanha Uhcha-a, Jaita Devada-a, Lunakarna Malhana-a, Arjuna-a, Jaita Vaghela-a kunten.

Futu Kanhadade Prabandha ye bayanzəna yeyi, ngawo fort dəga namzanayen am bətərəmtəmasodə kawu uwu goza ibadaram Kanhasvami ye dəga nazayin. Sa sandiye ibadaramdəga wurtəro hangalzaanadən, Kanhadadeva-a kuru askəranzə darebe 50-adə shiga faitəro bazana. Nainsi ri Khyat ye shawari cina kəla am ngəwuye Kanhadadeva də kənəngatə kuru baro walzənaro kasatsana.[19] Tadanzə Viramadeva də bawono gulzana

Ngawo

Alauddin ye mashidi laa kəla fort dəyen sədəna kənasar adəga taktəro.[14] Jalore də cidiya kərmai musulummaben kara har zaman Tughluqbero.[15] Daren Rathores Marwarbe sha səmowona.